Tek Taraflı Trafik Kazalarında Yolcunun Tazminat Hakları ve "Hatır Taşıması" İtirazları

Bir araçta yolcu iken meydana gelen tek taraflı kazalarda sürücünün kusurundan doğan daimi maluliyet ve bakıcı giderinin sigortacıdan tahsili; 2025 tarihli Yargıtay 4. HD kararı doğrultusunda hatır taşıması indirimi sınırları.

Tek taraflı trafik kazalarında en çok mağduriyet yaşayan kesim, aracın içinde yolcu (hatır veya ücretli yolcu) olarak bulunan vatandaşlarımızdır. Aracın bariyerlere çarpması, şarampole yuvarlanması veya devrilmesi durumunda yolcunun hiçbir kusuru bulunmamaktadır.

1. ZMMS Poliçesinden Doğrudan Tazminat Hakkı

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca, aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası), araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu hallerde araçta bulunan yolcuların tüm bedensel zararlarını (sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik, geçici/sürekli bakıcı gideri) poliçe azami limitine kadar karşılamakla yükümlüdür.

2. Sigorta Şirketlerinin "Hatır Taşıması" İtirazı ve Sınırları

Sigorta şirketleri yolcu tazminatlarını ödememek veya fahiş indirimler yaptırmak için Türk Borçlar Kanunu m. 51 gereğince "hatır taşıması indirimi" talep etmektedir. Ancak Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2025/5135 sayılı güncel kararında açıkça vurgulandığı üzere:

• Taşımanın hatır için yapıldığının ispat yükü sigorta şirketine aittir.
• Taşımanın sadece yolcunun değil, araç sürücüsü veya işletenin de menfaatine olduğu (örneğin akraba ziyareti, ortak işe gidiş, yakıt paylaşımı vb.) hallerde hatır taşıması indirimi uygulanamaz.
• Uygulansa dahi bu indirim makul bir hakkaniyet oranını (%20 civarı) asla aşamaz; mağdurun temel aktüeryal hakkını ortadan kaldıramaz.

3. 2025 Yılında Güncel Hesaplama Kriteri: TRH-2010 ve %1.8 Teknik Faiz

Sigorta Tahkim Komisyonu ve Yargıtay kararlarında güncel aktüeryal tazminat hesaplamalarında TRH-2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant ilkeleri zorunlu olarak uygulanmaktadır.

Benzer Bir Hukuki Durumunuz Mu Var?

Trafik veya iş kazası dosyanızı uzman avukatlarımız detaylı olarak incelesin, hak kaybına uğramayın.

Dosya İnceleme Başvurusu